Στη δεύτερη φάση του έργου έχουν προκριθεί οι όμιλοι ΑΒΑΞ, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και οι Κοινοπραξίες Metlen – Μεσόγειος, ΗΛΕΚΤΩΡ – Thalis και AKTOR – WATT, με αναμενόμενες αλλαγές λόγω εξαγορών και εταιρικών μεταβολών
Σε στάδιο ανταγωνιστικού διαλόγου περνά ο διαγωνισμός για τις μονάδες απορριμμάτων Κω – Καλύμνου, το μοναδικό έργο ΣΔΙΤ με 80% δημόσια συμμετοχή. Η Περιφερειακή Επιτροπή Νοτίου Αιγαίου ενέκρινε τις προάλλες το τεύχος πρόσκλησης συμμετοχής σε διάλογο της Β΄ φάσης του διεθνούς διαγωνισμού για τις Μονάδες Ολοκληρωμένης Ανακύκλωσης και Ανάκτησης Αποβλήτων των δύο νησιών, καθώς επίσης και τον καθορισμό των μελών της ειδικής Επιτροπής για τον Διαγωνισμό.
Οι μονάδες απορριμμάτων Κω – Καλύμνου, προϋπολογισμού της τάξης των 110 εκατ. ευρώ, είναι το πρώτο ΣΔΙΤ στη χώρα που έχει τόσο μεγάλη δημόσια χρηματοδότηση (80%), καθώς, όπως διευκρίνισε ο Γενικός Γραμματέας Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων, Μανώλης Γραφάκος, στο ΣΔΙΤ Forum, η Πολιτεία αναγνωρίζει το ειδικό βάρος της νησιωτικότητας και τα παραπάνω κόστη που αυτή συνεπάγεται. Το έργο αφορά την υλοποίηση Μονάδων Ολοκληρωμένης Ανακύκλωσης και Ανάκτησης Αποβλήτων στους Δήμους Κω και Καλύμνου και ενός Χώρου Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων. Εγκρίθηκε από τη Διυπουργική Επιτροπή ΣΔΙΤ στις αρχές Φεβρουαρίου 2025, η διαγωνιστική διαδικασία ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2025 και έναν χρόνο μετά προχωρά στο δεύτερο στάδιο. Αναθέτουσα αρχή του έργου είναι η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, στο πλαίσιο Προγραμματικής Σύμβασης που έχει συναφθεί με τον ΦοΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου.
Στόχος του έργου είναι, αφενός, να κλείσει ο Χώρος Ανεξέλεγκτης Διάθεσης Απορριμμάτων (ΧΑΔΑ) στην Κάλυμνο, η οποία δεν έχει καθόλου υποδομές αποβλήτων, και, αφετέρου, να αποκτήσει η Κως μια Μονάδα Ανάκτησης και Ανακύκλωσης Αποβλήτων (ΜΑΑα), για την ανάκτηση υλικών που μπορούν να ανακυκλωθούν και τη μείωση του ποσοστού των αποβλήτων που οδηγούνται σε ταφή.
Εν αναμονή αλλαγών στις συμμετέχουσες Κοινοπραξίες
Η συμμετοχή ενδιαφερόμενων εταιρειών στον διαγωνισμό είναι μεγάλη, όπως άλλωστε αναμενόταν, καθώς ο ανάδοχος αναλαμβάνει ελάχιστο οικονομικό ρίσκο, εφόσον η ιδιωτική χρηματοδότηση περιορίζεται μόνο στο 20% του έργου. Στη δεύτερη φάση του έργου έχουν προκριθεί οι όμιλοι ΑΒΑΞ, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και οι Κοινοπραξίες Metlen – Μεσόγειος, ΗΛΕΚΤΩΡ – Thalis και AKTOR – WATT. Αναμένονται, όμως, άμεσα αλλαγές στους διαγωνιζόμενους, καθώς, λόγω της πρόσφατης εξαγοράς των ΗΛΕΚΤΩΡ – Thalis από τον Όμιλο AKTOR, δεν μπορούν να υπάρξουν στον ίδιο διαγωνισμό δύο κοινοπρακτικά σχήματα με συμμετοχή του ίδιου ομίλου.
Διαχείριση 46.238 τόνων αποβλήτων ετησίως
Οι δύο μονάδες (ΜΑΑα Κω και ΜΠΑΑ Καλύμνου) θα διαχειρίζονται συνολικά 46.238 τόνους αποβλήτων ετησίως, εκ των οποίων 24.738 τόνοι θα είναι σύμμεικτα αστικά απόβλητα, 10.000 τόνοι χωριστά συλλεγμένα βιοαπόβλητα και 11.500 τόνοι χωριστά συλλεγμένα ανακυκλώσιμα υλικά συσκευασίας.
Το κατασκευαστικό αντικείμενο εκτιμάται σε 30,4 εκατ. ευρώ κατά μέγιστο, ενώ το σύνολο των πληρωμών κατά την περίοδο λειτουργίας του έργου, σε όρους καθαρής παρούσας αξίας, σε 79,66 εκατ. ευρώ. Το ΣΔΙΤ θα έχει διάρκεια 27 έτη (εκ των οποίων 2 αντιστοιχούν στην κατασκευαστική φάση και 25 στην περίοδο λειτουργίας).
Το συγκεκριμένο έργο έρχεται, σε συνέχεια των Μονάδων Ανάκτησης και Ανακύκλωσης – που ήδη υλοποιούνται μέσω Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα στη Ρόδο και Σαντορίνη -, να συμβάλει στην περιβαλλοντική διαχείριση στο Νότιο Αιγαίο, όπου σήμερα έως και το 91% των αποβλήτων οδηγείται σε υγειονομική ταφή.
Το έργο αποτελεί ένα από τα τέσσερα ΣΔΙΤ διαχείρισης απορριμμάτων που προωθεί η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, μαζί με τις αντίστοιχες υποδομές σε άλλα νησιά, μεταξύ των οποίων η Μύκονος, η Σύρος και η Πάρος. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του έργου Κω – Καλύμνου, προβλέπονται, στη μεν Κω, Μονάδα Ανακύκλωσης και Ανάκτησης Απορριμμάτων και ΧΥΤΥ, στη δε Κάλυμνο, Μονάδα Προεπεξεργασίας Ανακύκλωσης και Ανάκτησης. Η σύμβαση προβλέπει διάρκεια έως 27 έτη και ο προϋπολογισμός ανάπτυξης του έργου ανέρχεται σε 110 εκατ. ευρώ.
Ο Περιφερειάρχης Γιώργος Χατζημάρκος χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντική την ταχύτητα με την οποία προχωρούν οι διαδικασίες, επισημαίνοντας ότι και τα τέσσερα έργα οδηγούνται στη Β΄ φάση πολύ γρήγορα σε σχέση με όσα συνέβαιναν στο παρελθόν. Μέχρι, όμως, να γίνει αυτή η μετάβαση, το βάρος πέφτει και στην καθημερινή διαχείριση. Η Κάλυμνος, όπως είπε, έχει πλέον έναν επιπλέον λόγο να μειώσει τα απορρίμματά της: κάθε τόνος που δεν θα οδηγηθεί στον ΧΥΤΑ Κω είναι ένας τόνος λιγότερος για διαχείριση και ένα κόστος που δεν θα χρειαστεί να καταβληθεί.
Ξεκίνησε ο ανταγωνιστικός διάλογος και για τις Μονάδες Απορριμμάτων στη Ρόδο
Σημειώνεται ότι έχει προχωρήσει πρόσφατα και η δεύτερη φάση του διαγωνισμού για τις Μονάδες Απορριμμάτων στη Ρόδο, ύψους 139,5 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Τα δύο νησιά θάβουν μέχρι σήμερα το 91% των αποβλήτων τους, με την έντονη τουριστική δραστηριότητα και τους περιορισμένους διαθέσιμους χώρους να καθιστούν τη διαχείριση των αποβλήτων μία από τις πιο δύσκολες περιβαλλοντικές εξισώσεις της χώρας.
Ειδικότερα, ο διαγωνισμός για τις μονάδες απορριμμάτων στη Ρόδο έχει περάσει στον κυρίως ανταγωνιστικό διάλογο. Στο πλαίσιο αυτό, οι υποψήφιοι αποκτούν πρόσβαση στα τεχνικά δεδομένα του έργου, υποβάλλουν παρατηρήσεις και πραγματοποιούν κατ’ ιδίαν συναντήσεις με την Αναθέτουσα Αρχή. Προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η λειτουργία Virtual Data Room, στο οποίο θα αναρτώνται τα στοιχεία του έργου, πριν ολοκληρωθεί η επεξεργασία των τεχνικών και συμβατικών κειμένων που θα οδηγήσει στη συνέχεια στη διαμόρφωση των τελικών όρων και στις δεσμευτικές προσφορές.
Στον διαγωνισμό μετέχουν οι Κοινοπραξίες ΑΒΑΞ – Thalis, Metlen – Μεσόγειος Aqua, AKTOR – WATT, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή Διαχείριση Παγίων. Και σε αυτόν τον διαγωνισμό προέκυψαν αλλαγές σε σχέση με τα αρχικά εταιρικά σχήματα, λόγω εταιρικών μεταβολών.
Το έργο της Ρόδου περιλαμβάνει Μονάδα Ανάκτησης και Ανακύκλωσης, επεξεργασία σύμμεικτων αλλά και χωριστά συλλεγμένων ρευμάτων, ανάκτηση υλικών και ενέργειας και τελική διάθεση μόνο του υπολείμματος σε Χώρο Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων. Ο ιδιωτικός φορέας θα αναλάβει επίσης την εμπορική αξιοποίηση των προϊόντων που προκύπτουν από την επεξεργασία, όπως τα ανακυκλώσιμα υλικά, το κομπόστ και, όπου προβλέπεται, η ηλεκτρική ή θερμική ενέργεια.
