Την αντιμετώπιση του βιομεθανίου ως κλάδου διαχείρισης αποβλήτων, πρότειναν οι ομιλητές του φόρουμ
Σημαντικά σημεία «κλειδιά» για την ανάπτυξη του βιομεθανίου επισημάνθηκαν στο 3ο Forum “Ενεργειακή Αξιοποίηση Αποβλήτων – Βιομάζα – Βιομεθάνιο 2025“, με τους ομιλητές να προτείνουν την αντιμετώπιση του βιομεθανίου ως κλάδου διαχείρισης αποβλήτων και όχι ηλεκτροπαραγωγής.
Τα σημεία αυτά, ενόψει της δημόσιας διαβούλευσης για το σχέδιο νόμου για το βιομεθάνιο, είναι ιδιαίτερα σημαντικά και αφορούν πρωτίστως την εξασφάλιση της πρώτης ύλης αλλά και πλαίσιο ενισχύσεων, χωρίς τις οποίες το μέλλον του κλάδου φαίνεται χλωμό.
Πολλαπλά χρήσιμο το βιοαέριο / βιομεθάνιο στον πρωτογενή τομέα
Αναλυτικότερα: Ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Διονύσης Σταμενίτης, χαιρετίζοντας τις εργασίες του συνεδρίου, αναγνώρισε την πολλαπλή χρησιμότητα του βιοαερίου/βιομεθανίου στον αγροτοκτηνοτροφικό τομέα, για να προσθέσει ότι το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης στο πλαίσιο συνεργασίας με το ΥΠΕΝ, καταβάλλει συντονισμένες προσπάθειες για την προώθηση της συμμετοχής του βιοαερίου στην παραγωγική διαδικασία του πρωτογενούς τομέα. Υπενθύμισε επιπλέον, ότι η χρήση του βιομεθανίου στον πρωτογενή τομέα συμβάλλει ουσιαστικά στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, ενισχύει τη βιωσιμότητα του αγροτοκτηνοτροφικού κλάδου και δημιουργεί νέες εισοδηματικές ευκαιρίες για τους γεωργούς και τους κτηνοτρόφους.
Πρόταση ΡΑΑΕΥ για τη συλλογή της πρώτης ύλης
Από τη δική του πλευρά, ο Καθηγητής Κωνσταντίνος Αραβώσης, Αντιπρόεδρος Κλάδου Αποβλήτων της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) επεσήμανε, ότι «χωρίς συλλογή πρώτης ύλης, δεν μπορεί να υπάρξει βιομεθάνιο». Για να υπενθυμίσει, ότι το πρόβλημα είναι δομικό και ξεκινά από την παντελή απουσία θεσμικών ή οικονομικών εργαλείων που θα καθιστούν ελκυστική για αγρότες, κτηνοτρόφους και βιομηχανίες τη διάθεση υπολειμμάτων για ενεργειακή χρήση.
Προς αυτή την κατεύθυνση η ΡΑΑΕΥ θα προτείνει στα συναρμόδια υπουργεία και φορείς, ένα σχέδιο δράσης που θα συμβάλει στην ανάπτυξη της αγοράς βιομεθανίου, που προβλέπεται από το ΕΣΕΚ τη στιγμή μάλιστα που δεν υπάρχει ακόμα ούτε μία μονάδα ενεργειακής αξιοποίησης αποβλήτων στη χώρα και το βιομεθάνιο είναι μια τεχνολογία που μπορεί να εφαρμοστεί άμεσα, με σαφή περιβαλλοντικά και ενεργειακά οφέλη.
Η μελέτη του ΥΠΕΝ και οι HORECA
Ο Γενικός Γραμματέας Διαχείρισης Αποβλήτων του ΥΠΕΝ, Μανώλης Γραφάκος, αναφέρθηκε ανάμεσα σε άλλα στην ενδεχόμενη απορρόφηση μέρους του αξιοποιήσιμου ενεργειακά υπολείμματος από τις υφιστάμενες μονάδες βιοαερίου ή από τις νέες μονάδες βιομεθανίου. Για το λόγο αυτό, συντάσσεται ήδη μελέτη για έναν οδικό χάρτη, που θα δείξει ποια είναι η καλύτερη δυνατή αξιοποίηση του υπολείμματος σε εθνικό και σε περιφερειακό επίπεδο. Προκειμένου εξάλλου να προχωρήσει γρήγορα η συλλογή των οργανικών αποβλήτων, το ΥΠΕΝ στοχεύει στη δημιουργία σχετικού ρεύματος από τους υπόχρεους παραγωγούς των HORECA (εστίαση, ξενοδοχεία).
Τα βασικά κίνητρα του σχεδίου νόμου
Τους βασικούς άξονες και τα κίνητρα του σχεδίου νόμου για το βιομεθάνιο παρουσίασε ο πρόεδρος του ΚΑΠΕ Δημήτρης Καρδοματέας, επιβεβαιώνοντας ότι αυτό προωθείται σε δημόσια διαβούλευση εντός της εβδομάδας και ότι κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση με στόχο την πλήρη αποδοτικότητα.
Ειδικότερα, το σχέδιο νόμου προβλέπει:
- Πρώτον, απλούστευση της Αδειοδότησης: Μόλις ολοκληρώνεται η κατασκευή της μονάδας θα εκδίδεται και η περιβαλλοντική άδεια λειτουργίας η οποία θα αφορά και την οριστική προσφορά σύνδεσης.
- Δεύτερον, παρέχει κίνητρα για να καλυφθεί το κόστος του παραγωγού.
- Τρίτον, παρέχει επιπλέον κίνητρα για τη μετατροπή των μονάδων από βιοαέριο σε βιομεθάνιο. Οι μονάδες αυτές θα τύχουν επιπλέον ενίσχυσης, ενώ θα υπάρχει και η δυνατότητα επιπλέον εγκατάστασης φωτοβολταϊκών μέσω net billing.
Χωρίς πλαίσιο ενισχύσεων δεν υπάρχει μέλλον για το βιομεθάνιο
Χωρίς πλαίσιο ενισχύσεων δεν υπάρχει μέλλον για το βιομεθάνιο, διευκρίνισε από τη δική του πλευρά, ο Πρόεδρος του Ελληνικού Συνδέσμου Παραγωγών Βιοαερίου, Αλέξανδρος Υφαντής, εστιάζοντας στα προβλήματα που είναι πολλά, για να προσθέσει ότι το νομοσχέδιο αγνοεί την ισχύουσα πραγματικότητα στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τον κ. Υφαντή, ο κλάδος του βιοαερίου λειτουργεί στο 53% του capacity, που σημαίνει ότι “δεν είναι βιώσιμος αν δεν δοθεί λύση στο ζήτημα της πρώτης ύλης.”
Για να προσθέσει ότι στο πώς θα γίνει η μετάβαση από την ηλεκτροπαραγωγή στο βιομεθάνιο χρειάζεται προσοχή, όπως επίσης και στο πώς θα γίνει διαλογή στην πηγή για τον κλάδο Horeca. Επιπλέον, όπως ανέφερε πρέπει να γίνει παρέμβαση για αναβαθμίσεις και στους σταθμούς σε μονάδες ΧΥΤΥ.
Επιπλέον, εξέφρασε τις ενστάσεις του για την επιβολή περικοπών και στις μονάδες βιοαερίου, εξισώνοντάς τες με τις ΑΠΕ και οδηγώντας τις σε οικονομικό αφανισμό, είτε λόγω περικοπών, είτε λόγω των τιμών καθώς μάλιστα δεν λειτουργούν αυτές ούτε ως παραγωγοί υποκατάστατων λιπασμάτων ούτε ως βιο-διυλιστήρια.
Αναγκαίος ο επιμερισμός του κόστους για τις συνδέσεις
Από την πλευρά του, ο Γεράσιμος Αυλωνίτης, Senior Director Ανάπτυξης Αγοράς και Συστήματος ΔΕΣΦΑ, τόνισε ότι το βιομεθάνιο ενδιαφέρει τον ΔΕΣΦΑ στο πλαίσιο της πράσινης μετάβασης για να προσθέσει ότι “μια μεγαλύτερη εξειδίκευση κινήτρων στο σχέδιο νόμου θα ήταν στη θετική κατεύθυνση”.
Ειδικά για τον επιμερισμό του κόστους στις συνδέσεις επεσήμανε ότι είναι ένα σημαντικό κίνητρο, ενώ παράλληλα έχει ενδιαφέρον και η υγροποίηση και συμπίεση για απομακρυσμένα δίκτυα καθώς επίσης και πιθανή ποσόστωση για τη χρήση του βιομεθανίου όπως το βιοκαύσιμο.
Διαχωρισμός προέλευσης ποσοτήτων βιοαερίου
Από την πλευρά του, ο κ. Γεώργιος Πανούσης, Υπεύθυνος Λειτουργιών Ενεργειακών Έργων της ΗΛΕΚΤΩΡ Α.Ε., τόνισε ότι το βιοαέριο των ΧΥΤΑ αποτελεί βασική πρώτη ύλη για το βιομεθάνιο για να προσθέσει ότι ο κλάδος πρέπει να πάρει τη σφραγίδα όχι παραγωγής ρεύματος αλλά διαχείρισης αποβλήτων.
Στη συνέχεια επεσήμανε τα τέσσερα σημεία “κλειδιά” για την ανάπτυξη της αγοράς, τα οποία είναι:
- Διαχωρισμός προέλευσης ποσοτήτων βιοαερίου.
- Κίνητρα για μετατροπή υφιστάμενων μονάδων βιοαερίου.
- Κίνητρα για μονάδες όχι μόνο υπό καθεστώς λειτουργικής ενίσχυσης αλλά και για παλαιότερες.
- Κίνητρα και για υβριδική λειτουργία.
Η εικόνα του κλάδου σήμερα
Με βάση το ΕΣΕΚ, σήμερα λειτουργούν στην Ελλάδα περίπου 80 μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από βιοαέριο, με συνολική εγκατεστημένη ισχύ που αγγίζει τα 119,5 MW. Από αυτές, περίπου 38 βρίσκονται σε κοντινή απόσταση από δίκτυα φυσικού αερίου, κάτι που τους δίνει ένα προβάδισμα σε σχέση με μετασχηματισμό τους σε μονάδες βιομεθανίου, που θα εγχέεται στο δίκτυο. Παραμένει βέβαια το μεγάλο ζήτημα της πρώτης ύλης αλλά και το πώς θα αντιμετωπίζονται οι μονάδες, ως παραγωγοί ΑΠΕ ή ως συμπληρωματικές υποδομές διαχείρισης αποβλήτων με παραγωγή άλλων προϊόντων πχ λιπασμάτων.
